BLOG: Paddenstoelen spotten op de Mechelse Heide

De herfst aarzelt nog een beetje op de valreep van september wanneer we onze wandelschoenen aantrekken voor een zondagse wandeling op de Mechelse Heide. De zon doet in elk geval haar best om ons te overtuigen dat het volop nazomert in Maasmechelen. De eerste tekenen van de herfst zijn echter ook al duidelijk aanwezig: uitgebloeide heide, gekleurde bladeren en prachtige paddenstoelen kleuren onze tocht.

Leen Raats - foto’s: Jo Cuenen

Leen Raats - Herfst 1

We kiezen voor de blauwe route, die je op nauwelijks 5 km tijd langs diverse landschappen van het Nationaal Park Hoge Kempen leidt. We volgen de wandeling in wijzerzin. We vertrekken over het verharde pad dat deel uitmaakt van het Zandloperpad, een route voor rolstoelen. Waar het Zandloperpad naar rechts afbuigt, duiken wij links het bos in.

We wandelen verder door een brede laan waar de door het bladerdek gefilterde zonnestralen een prachtig patroon op de mulle bosgrond tekenen. Een bont zandoogje struint de bosrand af en blijft af en toe even zitten om op te warmen in het zonnetje. Een uit de kluiten gewassen hommel zoeft voorbij. Waarschijnlijk een koningin, op zoek naar een overwinterplekje om volgend jaar bij de eerste lentezon tevoorschijn te komen om een nieuw hommelvolk te stichten. Ook libellen laten zich her en der nog opmerken.

Het prachtige nazomerweer trekt ook heel wat wandelaars. Ik hoor Nederlanders, Duitsers en zelfs een koppel Amerikanen die net als ons genieten van de afwisseling van bossen, open plekken en heide.

Leen Raats - Herfst 5 vlinder (bont zandoogje)

Herfstbloemen in bloei

Overal zien we de herfst aarzelen: terwijl sommige bomen zich al in een prachtige herfsttooi hebben gehuld, staan anderen er nog fris groen bij. We ontdekken eiken waarvan de bladeren aan de uiteinden al rood zijn, terwijl ze naar de steel toe nog groen ogen. Het is bijna alsof ze voor onze ogen verkleuren. Ook mossen en korstmossen wedijveren om onze aandacht, en hier en daar staat er nog een toefje heide in bloei. De herfst is het seizoen van kleuren!

Telkens wanneer we even blijven staan om de bodem langs de wandelpaden af te speuren, ontdekken we paddenstoelen. Aan sommige paddenstoelen hebben dieren geknabbeld. Wanneer je zo’n paddenstoel van heel dichtbij bekijkt of met de juiste lens fotografeert, begrijp je meteen waarom men zwammen de bloemen van de herfst noemt. De prachtige vormen en kleuren maken paddenstoelen tot mysterieuze creaturen. Hoewel ik de voorbije weken al talloze soorten opmerkte tijdens wandelingen, zag ik dit jaar nog geen vliegenzwam. Daar komt vandaag eindelijk verandering in. Het is meteen een prachtexemplaar.

Leen Raats - Herfst 6 tapijt van (korst)mossen

Leen Raats - Herfst 11 vliegenzwam

 

Leen Raats - Herfst 9

Leen Raats - Herfst 8

Leen Raats - Herfst 7 paddenstoel waar dier heeft aan geknabbeld

Eikels à volonté

Zoals ik de afgelopen weken al vaststelde, is het een echt mastjaar, een jaar waarin er heel veel eikels en beukennootjes zijn. Overal zie je deze blinkende boomvruchten liggen. De gaatjes die je in veel eikels ziet, zijn het werk van insecten zoals de eikelboorder, een kevertje dat haar eitjes in onrijpe eikels legt. Wanneer de larven uit het ei komen, eten ze hun buikje vol met het vruchtvlees. In de herfst, nadat de eikel op de grond is gevallen, boren ze een gat naar buiten toe en graven zich onder de grond in om te overwinteren. Verder vormen eikels ook een lekkernij voor dieren zoals reeën, everzwijnen, gaaien en bosmuizen. Af en toe hoor ik een eikel op de bosbodem ploffen. Het is een van die typische herfstgeluidjes waar ik blij van word.

Leen Raats - Herfst 13 eikels, mastjaar, gaatjes in eikels

Lagen in het zand 

Toen we op de parking vertrokken, gaf de thermometer aan dat het vijftien graden was, maar op de open heidevlakten is het in de volle zon vlotjes een paar graden warmer. We horen de schelle lach van een specht tussen de bomen galmen. Tussen de uitgebloeide heidestruiken hebben kleine zangvogeltjes zich verstopt. We horen ze fluiten en ritselen en af en toe zien we een vogeltje pijlsnel van struik naar struik schieten.

We worden getrakteerd op enkele prachtige vergezichten. We komen langs een zandgroeve, waar je goed de verschillende lagen ziet waaruit de ondergrond is opgebouwd. We zien nog net een reiger die neerstrijkt aan het helderblauwe water aan de overkant, maar hij is te ver weg om hem op de foto te krijgen.

Leen Raats - Herfst 14 B of deze van de zandgroeve

Overal horen we het tsjirpen van sprinkhanen. Ook dat doet de zomer nog even nazinderen. Op de grond ontdekken we ook prachtige maaskeien in alle mogelijke kleuren en vormen. Ze vormen stille getuigen van een tijd lang geleden, toen de oermaas grote hoeveelheden puin afzette en zo het Kempens plateau vormde. Fascinerend om je te bedenken dat het kolkende Maaswater van weleer deze keien hun bijzondere vormen meegaf.

Leen Raats - Herfst 15 sprinkhaan

Leen Raats - Herfst 16 Maaskeien

Vergezichten 

We wandelen verder naar het hoogste punt van het Nationaal Park. We bevinden ons op 104 meter boven de zeespiegel. We kijken voorbij de zeeën van heide met hier en daar uitgeschoten boompjes, naar de bossen in de verte. We zien mijnterrils, huizen en prachtige landschappen in de verte die zin geven voor nieuwe verkenningstochten. Maar dat is voor een andere keer! Nu blijven we nog een tijdje van het zonnetje en het uitzicht genieten. We worden er een beetje loom van. Een vleugje vakantiegevoel eind september, zo dicht bij huis…

Wanneer we de afdaling richting parking aanvatten, zien we in de verte ook de mijnkathedraal van Eisden en de schachtbokken van de voormalige steenkoolmijn, die nu in het wandelgebied Connecterra prijken, de andere Maasmechelse toegangspoort van het Nationaal Park.

Leen Raats - Herfst 18

Afsluiten doen we op het terras van fiets- en wandelcafé Salamander met een Kompel, een Maasmechels streekbier. Ik kies voor de Kompel Bovengronds (blond), mijn vriend gaat voor een Kompel Ondergronds (bruin). De perfecte afsluiter van een nazomerwandeling. Ik hou van de herfst!